Na današnji dan - 13. Septembar -
1506. godine - Umro je italijanski slikar i graver Andrea Mantenja, najznačajniji predstavnik visoke renesanse u Padovi i Mantovi, autor čuvenih fresaka u crkvi Eremitani u Padovi, uništene u Drugom svetskom ratu.
1592. godine - Umro je francuski pisac i filozof Mišel Ejkem de Montenj, obnovitelj intelektualnog skepticizma i vesnik slobodne misli u 17. i 18. veku sa tri knjige "Eseja", "Dnevnik putovanja".
1598. godine - Umro je Filip II, napuljski kralj 1554. godine, gospodar Holandije 1555. godine, a nakon povlačenja svog oca Karla V 1556. godine, kralj Španije, Sicilije i Sardinije. Apsolutista i fanatični katolik svojom politikom izazvao je ustanak u Holandiji, koji je doveo do nezavisnosti severne pokrajine 1581. godine. Pobedio je tursku flotu kod Lepanta 1571. godine, ali je pohod njegove "nepobedive armade" 1588. godine na Englesku završio katastrofalnim porazom.
1759. godine - Britanci su u presudnoj bici u blizini Kvebeka pobedili Francuze i osigurali britansku supremaciju u Kanadi.
1788. godine - Njujork je proglašen prvom federalnom prestonicom SAD. Grad su osnovali 1626. godine holandski doseljenici i nazvali ga Novi Amsterdam, a dvadesetak godina kasnije zauzeli su ga Englezi i dali mu naziv Njujork u čast vojvode od Jorka, kasnije engleskog kralja.
1819. godine - Rođena je nemačka pijanistkinja Klara Šuman, koja je koncertnu karijeru počela u devetoj godini i postala jedan od najvećih klavirskih majstora 19. veka.
1842. godine - Narodna skupština kneževine Srbije, u kojoj su ustavobranitelji imali većinu, proglasila je za kneza Aleksandra Karađorđevića, sina vođe Prvog srpskog ustanka Karađorđa. Ustavobranitelji su prethodno zbacili kneza Mihajla Obrenovića koji je potom izbegao u Austriju.
1874. godine - Rođen je austrijski kompozitor Arnold Šenberg. Kao začetnik Bečke atonalne škole, pobornik ekspresionizma u muzici i tvorac novog načina komponovanja - dodekafonije, bitno je uticao na razvoj muzike 20. veka sa delima poput opera "Mojsije i Aron", simfonijska poema "Peleas i Melisandra", kantate "Gurelider" i "Preživeli iz Varšave".
1882. godine - Tokom Egipatskog ustanka britanske trupe porazile su egipatsku vojsku kod Tel el Kebira i nastavile osvajanje Egipta i Sudana.
1908. godine - Probnom vožnjom od Virpazara do Bara Crnom Gorom je prošao prvi voz. Redovni železnički saobraćaj uspostavljen je 2. novembra.
1922. godine - U Al Aziziji u Libiji izmerena je najviša temperatura vazduha u hladu - 58 stepeni Celzijusa.
1923. godine - General Migel Primo de Rivera izvršio je, uz odobrenje kralja Alfonsa XIII, državni udar u Španiji i zaveo vojnu diktaturu.
1955. godine - SSSR i Zapadna Nemačka uspostavili su diplomatske odnose.
1971. godine - U njujorškom zatvoru Atika poginuli su 31 zatvorenik i 11 zatvorskih čuvara, kada su pripadnici američke policije i Nacionalne garde intervenisali da smire petodnevnu pobunu u zatvoru.
1977. godine - Umro je američki dirigent poljskog porekla Leopold Stokovski. Vodio je Njujoršku filharmoniju od 1946. godine do 1950. godine, a 1962. godine osnovao je Američki simfonijski orkestar. Napisao je knjigu "Muzika za sve nas", koja je prevedena na skoro sve svetske jezike.
1989. godine - U Kejptaunu su održane do tada najveće demonstracije protiv aparthejda u Južnoj Africi. Demonstrante koji su uz pesmu i igru prolazili kroz centar grada predvodio je nadbiskup Dezmond Tutu.
1991. godine - SSSR i SAD su se sporazumeli da obustave snabdevanje oružjem zaraćene strane u Avganistanu.
1992. godine - Umro je američki filmski glumac Entoni Perkins dobitnik Oskara za film "Prijateljsko ubeđivanje".
1993. godine - Izrael i Palestinska oslobodilačaka organizacija potpisali su u Vašingtonu mirovni sporazum kojim je predviđena palestinska samouprava na okupiranim teritorijama.
1998. godine - Na drugim posleratnim opštim izborima u Bosni i Hercegovini ponovo su pobedile nacionalne političke partije bosanskih Muslimana, Srba i Hrvata. Trogodišnji rat koji su vodili lideri nacionalnih grupa, završen je u decembru 1995. godine potpisivanjem mirovnog ugovora u Dejtonu, SAD, a prvi posleratni izbori održani su 1996. godine.
1999. godine - U Beogradu su umro doajen srpskog novinarstva Predrag Milojević. On je jedna od najvažnijih ličnosti srpskog novinarstva uopšte. Radio je u najturbolentnijem vremenu 20. veka kao novinar Politike u Beogradu, zatim u dopisništvu iz Berlina, pa u dopisništvu iz Londona, kao šef u Centralnom presbirou, u listu "Novo vreme" a na kraju i Ilustrovanoj politici.
Objavio je veliki broj reportaža, komentara i analiza, pa i intervjue sa Čerčilom, Hitlerom, Musolinijem. Prevodio je Fojerbahovu "Suština religije", Kafku "Zamak", Hemingveja "Preko reke i u šumu", Grina "Begunac", Selmu Lagerlef "Gesta Berling", Hamsuna, Džejmsa. Dobitnik je Nagrade za životno delo Udruženja novinara Srbije, Oktobarske nagrade Beograda, "Politike", Ordena Svetog Save, Ordena Jugoslovenske krune. Testamentom je ostavio velika sredstva namenjena za školovanje mladih novinara. Milojević je bio prvi član Nezavisnog udruženja novinara Srbije, koje je osnovano 1994. godine.
Napisao je antibiografiju "Kažem ja sebi".
1999. godine - U Beogradu su umro i istaknuti filmski reditelj Vladimir Pogačić. Bio je osnivač, direktor i glumac Studentskog pozorišta u Zagrebu. Posle rata je radio na radiju. Od 1947. godine - u studiju "Zvezda-Film" u Beogradu, a od 1958. godine do 1959. godine glavni urednik časopisa „Film danas" zatim od 1954. godine do 1981. godine na mestu direktora Jugoslovenske kinoteke u Beogradu. Bio je i na čelu Međunarodne federacije filmskih arhiva. Najpoznatija dela: Priča o fabrici, Nevera, Subotom uveče, Pukotina raja, Svedočanstva o Tesli.
1999. godine - U četvrtoj velikoj eksploziji, u seriji eksplozija koje su dve nedelje potresale Moskvu, srušena je stambena zgrada, a poginulo 118 ljudi.
2000. godine - Naturalizovani Amerikanac tajvanskog porekla Ven Ho Li, istraživač u vladi SAD pušten je iz zatvora uz izvinjenje sudije. On je u samici proveo devet meseci, zbog optužbi američke vlade da predstavlja pretnju za nacionalnu bezbednost.
2001. godine - Američki državni sekretar Kolin Pauel potvrdio da je vođa Al Kaide Osama bin Laden, za koga se verovalo da se krije u Avganistanu, glavni osumnjičeni za terorističke napade u SAD 11. septembra.
2006. godine - Bombaš samoubica usmrtio je u Bagdadu 114 osoba, uletevši svojim kombijem u gomilu šiitskih Muslimana.
2008. godine - Beogradski univerzitet obeležio je 200. godinu postojanja. Univerzitet u Beogradu je najstariji i najveći univerzitet u Srbiji i ima status visokoškolske ustanove od nacionalnog značaja. On predstavlja jedinstveni centar za očuvanje i organizovanje intelektualnog i kulturnog nasleđa, posvećen viševekovnoj misiji stvaranja prostora za intelektualnu debatu i zaštitu akademske slobode.
Razvoj Univerziteta možemo pratiti od 1808. godine, kada je Dositej Obradović osnovao Veliku školu, koja je radila do 1813. godine. U Kragujevcu je 1838. godine osnovan Licej, a Zakonom o ustrojstvu Velike škole od 24. septembra 1863. godine, Licej je transformisan u Veliku školu. Ova ustanova smeštena je u zdanje koje je jedan od najbogatijih Srba toga vremena kapetan Miša Anastasijević, poklonio „svome otečestvu“.
Početkom 1905. godine izglasan je Zakon o Univerzitetu koji je zajemčio autonomiju Univerziteta. Univerzitet u Beogradu predstavljao je središte naučnog, obrazovnog i kulturnog života i centar otpora svakom totalitarizmu. Njegov visoki ugled pronosili su i Milutin Milanković, Vladimir Ćorović, Đorđe Tasić i drugi.
Univerzitet je prekinuo rad 1941. godine, kada je zemlja okupirana od strane nemačke vojske. Posle oslobođenja, 1945. godine, nova vlast ga je obnovila.
Pod okriljem Beogradskog univerziteta obrazovali su se univerziteti u Novom Sadu, Nišu, Prištini i Kragujevcu, kao i u današnjoj Podgorici.
Nakon krize devedesetih godina prošlog veka, Univerzitet u Beogradu se krupnim koracima vraća u internacionalnu akademsku zajednicu. Primljen je za člana Evropske i Međunarodne asocijacije univerziteta, a uključio se i u različite oblike međuuniverzitetske saradnje. Intenzivirana je međunarodna razmena nastavnika i studenata.
Pod okriljem Beogradskog univerzitate nalazi se 31 falkutet.
2008. godine - Bolivijska vlada je uvela vanredno stanje u amazonskom regionu te zemlje nakon sukoba pristalica predsednika Eva Moralesa i desničarskih provincijskih guvernera koji se protive socijalističkim reformama šefa države, u kome je najmanje 10 ljudi poginulo.
2010. godine - Udes aviona sa 51 putnikom i članom posade koji se srušio u Venecueli, preživele su 33 osobe, 14 je poginulo, a četvoro se vodi kao nestalo. Avion "ATR-42" avio prevoznika Konviasa leteo je od karipskog ostrva Margarita u grad Puerto Ordas.
2010. godine - Trećestepeno veće Suda BiH potvrdilo je 17. godina kazne zatvora Suadu Kapiću, bivšem pripadniku Trećeg korpusa Armije BiH, proglašenim krivim za zločine počinjene u Sanskom Mostu i ubistva četiri ratna zarobljenika srpske nacionalnosti septembra 1995. godine.
2013. godine - Četiri Indijca osuđena su na smrt vešanjem zbog silovanja i smrtonosnih povreda nanetih mladoj ženi u gradskom prevozu Nju Delhija. Slučaj je izazvao burno reagovanje nacije u kojoj je zataškavanje silovanja i drugih vrsta seksualnih delikata deo kulture koja ne ohrabruje prijavljivanje ovakve vrste nasilja. Pod pritiskom javnosti i neprekidnih demonstracija, vlasti Indije su pooštre kaznenu politiku i osnovale ekspresne sudove za seksualne delikte.
2015. godine - Utopile su se 34 osobe, među kojima četiri bebe i 11 dece, kod ostrva Farmakonis u Grčkoj kada se prevrnuo preopterećen brod. Spaseno je 68 osoba, a 30 je uspelo da dopliva do obale tog ostrva.
2022. godine - Francusko-švajcarski reditelj Žan-Lik Godar, otac "Novog talasa", umro je u 92. godini života. Filmovima "Do poslednjeg daha" i "Prezir" napravio je revoluciju u filmskoj istoriji.
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici!