Na današnji dan - 21. Septembar -
1. godine p.n.e - Umro je Publije Vergilije Maron, proslavljeni pesnik carskog Rima, autor nacionalnog junačkog epa "Eneida". Smatra se najvećim pesnikom antike i uzorom latinskog i zapadnoevropskog stvaralaštva. Dante ga je uzeo za vodiča kroz podzemlje "Pakao" u Božanstvenoj komediji.
1327. godine - Engleski kralj Edvard II ubijen je u zamku Berkli. Smatra se da su zločin izvršili kraljica Izabela i njen ljubavnik Rodžer de Mortimer, koji je potom vladao u ime prestolonaslednika Edvarda III.
1452. godine - Rođen je italijanski verski i politički reformator Đirolamo Savonarola, dominikanski kaluđer koji je zbog sukoba sa papom Aleksandrom VI spaljen kao jeretik 1498. godine. Njegov lik inspirisao je mnoga književna dela i kontroverzne rasprave - smatran je mračnim fanatikom, pretečom reformacije, mučenikom i svecem.
1792. godine - Na prvoj javnoj sednici revolucionarnog parlamenta Konventa ukinuta je monarhija u Francuskoj.
1832. godine - Umro je škotski pisac Valter Skot, autor istorijskih romana "Rob Roj", "Ajvanho", "Veverli". Skupljao je i narodne pesme i pisao epove iz istorije Škotske. Izdao je u engleskom prevodu i našu narodnu pesmu "Hasanaginica". Izvršio je značajan uticaj na evropski roman.
1846. godine - Rođen je srpski političar i pisac Svetozar Marković. Bio je još advokat, gradonačelnik Novog Sada i osnivač socijalističkog pokreta u Srbiji kao i prvi teoretičar realizma u srpskoj literaturi. Zbog ukidanja srpske Vojvodine objavio je članak Na Tucindan 1860. godine, u kome je tražio da se sarađuje sa Mađarima u zajedničkoj borbi protiv austrijskog apsolutizma. Osnovao je 1869. godine Srpsku narodnu slobodoumnu stranku i napisao je Bečkerečki program stranke.
Bio je jedno vreme gradonačelnik Novog Sada i jedan je od najznačajnijih i najuticajnijih srpskih političara u Austrougarskoj druge polovine XIX veka. Bio je i predsednik „Družine za ujedinjenje i oslobođenje srpsko” sa sedištem na Cetinju. Zaslužan je za pokretanje „Zastave”, kao vodećeg lista Srba u Ugarskoj. Više puta su ga zatvarali zbog političke aktivnosti, pa se zbog narušenog zdravlja 1883. godine povukao iz politike.
Svetozar Miletić je bio čovjek vrlo borbenog karaktera, odvažan i smion, jakog talenta i silne energije, postojan u idejama. Bio je spreman za žrtve radi svojih načela, autoritativan, oštar i odlučan. Bio je pravi vođa srpskog naroda, koga je samo teška bolest sprečila u borbi za prava i slobodu srpskog naroda.
Korespondentni je član Društva srpske slovesnosti od 1862. godine, dopisni je član Srpskog učenog društva naimenovan 1864. godine a počasni je član Srpske kraljevske akademije od 1892. godine.
1860. godine - Umro je nemački filozof Artur Šopenhauer. Njegovu duboko pesimističnu filozofiju prihvatila je generacija razočarana neuspehom nacionalnih pokreta 1848. godine u Evropi, a u filozofiji i književnosti našla je odraza u delima Fridriha Ničea i Tomasa Mana. Najznačajnija dela "Svet kao volja i predstava", "Parerga i paralipomena".
1866. godine - Rođen je engleski književnik Herbert Džordž Vels, koji je svojim prvim romanom "Vremeplov" utemeljio naučnu fantastiku. Ostala dela: "Nevidljivi čovek", "Rat svetova".
1938. godine - Vlada Čehoslovačke prihvatila je britansko-francuski plan o prepuštanju Sudetske oblasti nacističkoj Nemačkoj.
1939. godine - Rumunski fašisti, pripadnici "Gvozdene garde", ubili su premijera Rumunije Armanda Kalineskua.
1949. godine - U Kini je formirana Centralna narodna vlada na čelu sa Mao Cedungom, koji je 1. oktobra proglasio Narodnu Republiku Kinu.
1956. godine - U atentatu je smrtno ranjen nikaragvanski diktator Anastazio Somoza. Umro je osam dana kasnije, a nasledio ga je sin Luis.
1957. godine - Umro je norveški kralj Hakon VII koji je vladao od 1905. godine, kada ga je nakon ukidanja norveško-švedske unije, norveški parlament izabrao za kralja. U Prvom svetskom ratu održao je neutralnost Norveške, a kada su Nemci u Drugom svetskom ratu okupirali Norvešku, izbegao je u London i formirao izbegličku vladu. Nasledio ga je sin Olaf V.
1964. godine - Malta je postala nezavisna posle 164 godine britanske vladavine.
1972. godine - Predsednik Filipina Ferdinand Markos zaveo je vanredno stanje u zemlji i stavio u zatvor hiljade protivnika njegovog režima. Markos je ostao na vlasti do 1986. godine.
1973. godine - Jugoslavija je prekinula diplomatske odnose sa Čileom, deset dana posle puča generala Augusta Pinočea, u kojem je ubijen predsednik Salvador Aljende.
1974. godine - Umro je američki filmski glumac Volter Brenan, prvi glumac koji je dobio tri Oskara, a poznat pre svega po brojnim epizodnim ulogama u vestern-filmovima "Moja draga Klementina", "Crvena reka", "Rio Bravo".
1992. godine - Meksiko i Vatikan su uspostavili pune diplomatske odnose posle prekida od 130 godina.
1993. godine - Predsednik Rusije Boris Jeljcin raspustio je parlament pod optužbom da poslanici u parlamentu blokiraju ustavne reforme i izbore. Pobunjeni poslanici zabarikadirali su se u zgradi parlamenta, odakle su isterani uz pomoć vojske 4. oktobra.
1996. godine - Na aerodromu u Bogoti, u avionu predsednika Kolumbije Ernesta Sampera, koji je bio spreman da poleti u SAD, posle anonimne prijave, pronađeno je oko četiri kilograma heroina. Predsednik je osumnjičen za veze sa narko-mafijom, dok je njegova vlada saopštila da se radi o nameštaljci.
1999. godine - Na Tajvanu je u zemljotresu poginulo 2.100 ljudi, a povređeno oko 8.700.
2000. godine - Ruska vlada je odlučila da zamrzne ugovor sa Iranom o prodaji laserske tehnologije, nakon što su SAD izrazile zabrinutost zbog mogućnosti njenog korišćenja u izradi nuklearnog oružja.
2003. godine - Nakon 14 godina osmatranja planete Jupiter i njenih satelita, NASA je uništila posmatrački brod Galileo.
2008. godine - Stranka Socijalnih demokrata i njeni koalicioni partneri Uistinu i Liberalno-demokratska stranka dobili su većinu na parlamentarnim izborima u Sloveniji koja dobija novu vladu sa Borutim Pahorom na čelu.
2008. godine - Premijer Izraela Ehud Olmert predao je ostavku predsedniku Republike Šimonu Peresu, pošto je u julu optužen za korupciju i zloupotrebu položaja.
2012. godine - Premijer Norveške Jens Stoltenberg rekonstruisao je svoju vladu levog centra, pet ministara je promenilo resore ili izgubilo ministarsku funkciju, godinu dana pred parlamentarne izbore.
2014. godine - Svet je u 2013. godine izbacio mnogo više ugljen-dioksida u atmosferu nego ikada ranije, a tri najveća zagađivača su Kina, SAD i Indija, navodi se u izveštaju uoči samita UN o klimi.
2014. godine - Premijer Jemena Mohamed Salem Basindva podneo je ostavku, usled višednevnog nasilja u kojem je u prestonici te zemlje Sani poginulo 140 ljudi, a više stotina napustilo svoje domove.
2019. godine - U Beogradu je otvorena retrospektivna izložba "Čistač", Marine Abramović, konceptualne umetnice.
2024. godine - Na regionalnim izborima u Češkoj opoziciona stranka ANO bivšeg premijera, milijardera Andreja Babiša, pobedila je u 10 od 13 regiona u kojima su održani izbori.
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici!